Zasiłek pogrzebowy w 2026 roku wynosi 7000 zł. Członek rodziny, który poniósł koszty pogrzebu, może otrzymać z ZUS pełną kwotę świadczenia. Osoba spoza rodziny, na przykład partner życiowy, znajomy lub sąsiad, może otrzymać zwrot faktycznie poniesionych i udokumentowanych kosztów, maksymalnie do 7000 zł.
Wniosek składa się na formularzu Z-12. Co do zasady jest na to 12 miesięcy od dnia śmierci, a ZUS wypłaca świadczenie w ciągu 14 dni kalendarzowych od wyjaśnienia ostatniej okoliczności potrzebnej do ustalenia prawa do zasiłku lub jego wypłaty, na przykład od dostarczenia brakujących dokumentów.
| Najważniejsze informacje | Zasiłek pogrzebowy 2026 |
|---|---|
| Kwota zasiłku | 7000 zł |
| Formularz ZUS | Z-12 |
| Termin na złożenie wniosku | zasadniczo 12 miesięcy od dnia śmierci |
| Termin wypłaty | do 14 dni od wyjaśnienia ostatniej niezbędnej okoliczności |
| Członek rodziny | co do zasady 7000 zł |
| Osoba spoza rodziny | udokumentowane koszty, maksymalnie 7000 zł |
| Gdzie złożyć | ZUS, eZUS, poczta lub za pośrednictwem zakładu pogrzebowego |
Ile wynosi zasiłek pogrzebowy w 2026 roku?
Od 1 stycznia 2026 r. zasiłek pogrzebowy wynosi 7000 zł. Wcześniej, od 2011 r., jego wysokość wynosiła 4000 zł.
Dla członka rodziny zmarłego jest to świadczenie ryczałtowe. Jeżeli jedna uprawniona osoba z rodziny poniosła koszty pogrzebu i spełnione są pozostałe warunki, wysokość zasiłku nie zależy od tego, czy pogrzeb kosztował 5000, 7000 czy 12 000 zł.
Inaczej wygląda sytuacja osoby spoza rodziny albo instytucji, która zapłaciła za pogrzeb. W takim przypadku ZUS zwraca faktycznie poniesione i udokumentowane koszty, jednak nie więcej niż 7000 zł.
Jeżeli za pogrzeb płaciło kilka osób lub podmiotów, zasiłek jest dzielony pomiędzy nie proporcjonalnie do poniesionych kosztów. Każdy wnioskodawca składa wtedy oddzielny formularz Z-12.
Zmarły w 2025 r., a wniosek w 2026 r. - 4000 czy 7000 zł?
O wysokości świadczenia decyduje data śmierci, a nie dzień złożenia wniosku.
Jeżeli osoba zmarła 31 grudnia 2025 r., a rodzina składa wniosek w styczniu lub lutym 2026 r., zasiłek wynosi jeszcze 4000 zł. Kwota 7000 zł przysługuje w przypadku osób zmarłych od 1 stycznia 2026 r.
To ważne, ponieważ na złożenie wniosku jest zasadniczo 12 miesięcy i w 2026 r. nadal będą rozpatrywane wnioski dotyczące zgonów z 2025 r.
Czy zasiłek pogrzebowy będzie waloryzowany?
Tak. Od 2026 r. wprowadzono mechanizm waloryzacji zasiłku pogrzebowego. Kwota może być zmieniana od 1 marca, jeżeli ustawowy wskaźnik waloryzacji przekroczy 105.
Od 1 marca 2026 r. zasiłek nadal wynosi 7000 zł.
Komu przysługuje zasiłek pogrzebowy?
Zasiłek może otrzymać osoba, która poniosła koszty pogrzebu, jeżeli spełnione są warunki dotyczące sytuacji ubezpieczeniowej zmarłego lub osoby uprawnionej.
W praktyce świadczenie może przysługiwać po osobie, która między innymi:
- była objęta ubezpieczeniem rentowym w ZUS,
- pobierała emeryturę lub rentę,
- spełniała warunki do uzyskania emerytury lub renty,
- w określonych przypadkach nie była już ubezpieczona, ale po ustaniu ubezpieczenia pobierała zasiłek chorobowy albo świadczenie rehabilitacyjne,
- była członkiem rodziny osoby ubezpieczonej lub pobierającej świadczenie, jeżeli spełnione są warunki określone w przepisach.
Najważniejsza praktyczna zasada brzmi: o zasiłek występuje ten, kto faktycznie poniósł koszty pogrzebu.
Kogo ZUS uznaje za członka rodziny?
Ma to znaczenie przede wszystkim dlatego, że członkowi rodziny może przysługiwać pełna ustawowa kwota zasiłku, a osoba spoza rodziny otrzymuje świadczenie tylko do wysokości udokumentowanych kosztów.
Do członków rodziny zalicza się między innymi:
- małżonka, również pozostającego w separacji orzeczonej wyrokiem sądu,
- rodziców i rodziców adopcyjnych,
- macochę i ojczyma,
- dzieci własne i przysposobione,
- dzieci drugiego małżonka,
- dzieci umieszczone w rodzinie zastępczej,
- dzieci, które zmarły wychowywał i utrzymywał przed osiągnięciem pełnoletności,
- rodzeństwo,
- dziadków,
- wnuki,
- osoby, których zmarły był opiekunem prawnym.
W potocznym rozumieniu „rodzina” może oznaczać znacznie szerszą grupę osób, dlatego przy mniej typowym pokrewieństwie warto sprawdzić, czy dana osoba mieści się w ustawowym katalogu.
Czy partner lub konkubent dostanie zasiłek pogrzebowy?
Tak, ale partner życiowy, konkubent lub konkubina nie jest na potrzeby tego świadczenia automatycznie traktowany tak samo jak małżonek.
Jeżeli taka osoba zapłaciła za pogrzeb, może ubiegać się o zasiłek jako osoba spoza rodziny. Otrzyma wtedy zwrot udokumentowanych kosztów, nie więcej jednak niż 7000 zł.
Przykładowo, jeśli partner zapłacił za pogrzeb 5200 zł i tylko on poniósł koszty, maksymalna wysokość jego świadczenia będzie odpowiadała poniesionym kosztom, czyli 5200 zł.
Jakie koszty pogrzebu uznaje ZUS?
Przy osobach spoza rodziny oraz wtedy, gdy zasiłek trzeba podzielić między kilka osób lub podmiotów, decydują rachunki.
ZUS za koszty pogrzebu uznaje wydatki bezpośrednio związane z pochówkiem, powstałe od chwili śmierci do zakończenia pochówku i odpowiednio udokumentowane.
Dlatego warto zachowywać przede wszystkim faktury i rachunki wystawione w związku z organizacją pogrzebu. ZUS wskazuje również na dokumenty potwierdzające koszty związane z ceremonią kościelną.
Jakich wydatków ZUS nie uznaje za koszty pogrzebu?
Nie każdy wydatek poniesiony przez rodzinę przy okazji pogrzebu zostanie uznany przez ZUS za koszt pogrzebu.
ZUS wskazuje, że nie zalicza się do nich między innymi kosztów:
- nagrobka,
- kwiatów,
- konsolacji lub stypy,
- opłaty pobieranej przez zakład pogrzebowy wyłącznie za złożenie wniosku o zasiłek w ZUS.
Dotyczy to przede wszystkim osoby spoza rodziny, której świadczenie zależy od zaakceptowanych i udokumentowanych kosztów.
Jakie dokumenty są potrzebne do zasiłku pogrzebowego?
Podstawowym dokumentem jest wniosek Z-12.
W zależności od sytuacji potrzebne mogą być również:
- rachunki lub faktury dokumentujące poniesione koszty pogrzebu,
- kopie rachunków potwierdzone przez bank za zgodność z oryginałem, jeśli oryginały zostały wcześniej złożone w banku,
- dokumenty potwierdzające pokrewieństwo lub powinowactwo,
- zaświadczenie płatnika składek, na przykład pracodawcy, dotyczące podlegania ubezpieczeniom - jeśli jest wymagane w danej sprawie,
- odpowiednie dokumenty dotyczące zgonu lub martwego urodzenia w sytuacjach szczególnych.
Nie zawsze trzeba samodzielnie dostarczać odpis aktu zgonu lub dokumenty stanu cywilnego. Jeżeli ZUS ma możliwość pobrania ich z rejestrów państwowych, we wniosku można podać dane potrzebne do ich wyszukania. Upraszcza to formalności, gdy rodzina nie ma wszystkich odpisów pod ręką.
Jak złożyć wniosek Z-12 krok po kroku?
-
Zbierz dokumenty i rachunki. Najlepiej zrobić to jeszcze przed wypełnieniem wniosku, żeby sprawdzić, kto formalnie poniósł poszczególne koszty.
-
Wypełnij formularz Z-12. Wniosek zawiera między innymi dane zmarłego, dane wnioskodawcy oraz informacje o poniesieniu kosztów pogrzebu.
-
Wybierz sposób złożenia wniosku. Możesz zrobić to:
- osobiście w ZUS,
- pocztą,
- elektronicznie przez PUE/eZUS,
- przez osobę upoważnioną,
- za pośrednictwem zakładu pogrzebowego.
Przy składaniu dokumentów elektronicznie może przydać się profil zaufany.
- Podaj sposób wypłaty. Najwygodniej wskazać rachunek bankowy. Jeżeli nie masz konta, możliwa jest również wypłata na adres podany we wniosku.
Ile czasu jest na złożenie wniosku?
Co do zasady wniosek o zasiłek pogrzebowy trzeba złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci.
Po przekroczeniu tego terminu prawo do świadczenia wygasa.
Istnieje jednak wyjątek. Jeżeli wcześniejsze złożenie wniosku było niemożliwe z przyczyn całkowicie niezależnych od osoby uprawnionej, na przykład z powodu późniejszego odnalezienia zwłok lub późniejszej identyfikacji zmarłego, termin może być liczony od dnia pogrzebu.
Taką sytuację trzeba udokumentować, na przykład zaświadczeniem policji lub prokuratury, odpisem zupełnym aktu zgonu albo innym dokumentem urzędowym.
Ile czeka się na wypłatę zasiłku pogrzebowego?
ZUS wypłaca zasiłek w ciągu 14 dni kalendarzowych od dnia wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji lub wypłaty świadczenia.
Czas nie zawsze liczy się więc od dnia złożenia Z-12. Jeżeli w dokumentacji czegoś brakuje, termin będzie związany z momentem, w którym sprawa zostanie uzupełniona i ZUS będzie miał wszystkie informacje potrzebne do jej rozpatrzenia.
Kompletny wniosek z poprawnymi danymi skraca więc realne oczekiwanie.
Wypłata zasiłku na konto zakładu pogrzebowego
Zakład pogrzebowy może pomóc w załatwieniu formalności. W formularzu Z-12 można upoważnić zakład, który organizował pogrzeb, do złożenia wniosku oraz do otrzymania całości albo części zasiłku na jego rachunek.
Takie rozliczenie jest wygodne, ponieważ rodzina nie musi najpierw finansować całej usługi z własnych środków, a następnie czekać na zwrot.
Przed podpisaniem upoważnienia warto jednak dokładnie przeczytać rozliczenie i sprawdzić:
- jaka część zasiłku zostanie przekazana zakładowi,
- jaka kwota pozostaje do zapłaty przez rodzinę,
- jakie dokładnie usługi obejmuje faktura,
- czy zakład nie pobiera dodatkowej opłaty wyłącznie za samo złożenie wniosku.
W przepisach i formularzu ZUS chodzi o upoważnienie do wypłaty całości lub części świadczenia na konto zakładu pogrzebowego, dlatego jest to precyzyjniejsze określenie niż potoczne mówienie o „cesji zasiłku”.
Co jeśli za pogrzeb zapłaciło kilka osób?
Jeżeli koszty pogrzebu poniosła więcej niż jedna osoba lub instytucja, zasiłek jest dzielony proporcjonalnie do poniesionych kosztów.
Każda osoba lub podmiot ubiegający się o swoją część świadczenia składa osobny wniosek Z-12.
W takiej sytuacji szczególnie ważne jest zachowanie rachunków i możliwość ustalenia, kto faktycznie zapłacił za poszczególne elementy pogrzebu.
Jeśli da się to ustalić jeszcze przed pogrzebem, rozliczenie jest prostsze, gdy większość kosztów formalnie ponosi jedna osoba.
Co jeśli zmarły nie był ubezpieczony?
Brak zatrudnienia w chwili śmierci nie zawsze automatycznie oznacza brak prawa do zasiłku. Przepisy obejmują kilka sytuacji, między innymi emerytów, rencistów, osoby spełniające warunki do uzyskania tych świadczeń oraz niektóre osoby pobierające świadczenia po ustaniu ubezpieczenia.
Znaczenie może mieć również sytuacja ubezpieczeniowa członka rodziny.
Jeżeli nie ma podstaw do wypłaty zasiłku z ZUS lub innego systemu ubezpieczeniowego, a rodzina nie jest w stanie zorganizować pogrzebu, sprawę warto skonsultować z właściwym ośrodkiem pomocy społecznej. Gmina ma obowiązek sprawienia pogrzebu w przypadkach określonych w przepisach o pomocy społecznej.
Zasiłek pogrzebowy z KRUS
Jeżeli świadczenie jest związane z ubezpieczeniem rolniczym, właściwą instytucją może być KRUS, a nie ZUS.
Od 1 stycznia 2026 r. zasiłek pogrzebowy w KRUS również wynosi 7000 zł. Obowiązuje formularz KRUS SR-26.
Także tutaj pełna kwota przysługuje członkowi rodziny na zasadach określonych w przepisach, natomiast osoba spoza rodziny otrzymuje zwrot udokumentowanych kosztów do ustawowego limitu. Gdy koszty poniosło kilka osób lub podmiotów, świadczenie jest dzielone proporcjonalnie.
Śmierć za granicą
Śmierć poza Polską nie wyklucza prawa do polskiego zasiłku pogrzebowego.
Jeżeli akt zgonu został sporządzony za granicą, może być konieczne dołączenie zagranicznego dokumentu do wniosku. W przypadku państw Unii Europejskiej i EFTA zastosowanie mają również przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Nie każdy zagraniczny dokument wymaga tłumaczenia przysięgłego. W relacjach z państwami UE i EFTA obowiązują szczególne zasady dotyczące dokumentów i ich uznawania.
Jeżeli zgon nastąpił poza UE lub EFTA, wymagania dotyczące dokumentów mogą zależeć od państwa, w którym wystawiono akt zgonu.
Co jeśli ZUS odmówi wypłaty zasiłku?
Jeżeli ZUS wyda decyzję odmawiającą przyznania świadczenia, można się od niej odwołać.
Odwołanie składa się do właściwego sądu rejonowego (sądu pracy i ubezpieczeń społecznych), ale za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję.
Termin wynosi miesiąc od otrzymania decyzji, a złożenie odwołania jest bezpłatne.
Zasiłek pogrzebowy to nie jedyne pieniądze po śmierci bliskiej osoby
7000 zł z ZUS może pokryć znaczną część wydatków, ale nie jest jedynym źródłem środków, które warto sprawdzić po śmierci bliskiej osoby.
W zależności od sytuacji mogą mieć znaczenie również:
- zwrot kosztów pogrzebu z rachunku bankowego zmarłego,
- odprawa pośmiertna od pracodawcy,
- świadczenie z polisy na życie,
- inne świadczenia wynikające z ubezpieczeń lub sytuacji zawodowej zmarłego.
Każde z nich rozlicza się niezależnie od wniosku Z-12.
Podsumowanie
Zasiłek pogrzebowy w 2026 r. wynosi 7000 zł, jeśli śmierć nastąpiła od 1 stycznia 2026 r. Członek rodziny może otrzymać pełną ustawową kwotę, natomiast osoba spoza rodziny otrzymuje zwrot faktycznie poniesionych i udokumentowanych kosztów, maksymalnie do 7000 zł.
Wniosek składa się na formularzu Z-12, zasadniczo w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci. ZUS wypłaca świadczenie w ciągu 14 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do rozpatrzenia sprawy.
Przy formalnościach po śmierci najwięcej problemów powoduje zwykle nie sam wniosek, ale szukanie dokumentów, rachunków, polis i informacji o rachunkach bankowych. Dlatego warto uporządkować je wcześniej w jednym miejscu. Sejf Życia pomaga przechowywać takie informacje i dokumenty oraz udostępnić je właściwym osobom wtedy, gdy będą potrzebne.
